Dynastia bizantyńska panująca w latach 518 – 582. Założycielem dynastii był Justyn I (518 – 527), z pochodzenia niepiśmienny chłop z Tauresium w Ilirii. Jego błyskotliwa kariera oparta była na armii, w ramach której przeszedł wszystkie szczeble kariery. Kiedy piastował już godność magister militum, okrzyknięto go, po śmierci Anastazjusza I, cesarzem (518). Odtąd przygotował swego siostrzeńca Justyniana do przejęcia władzy. Justynian zdobył gruntowne wykształcenie i potrafił otaczać się kompetentnymi ludźmi, dzięki czemu osiągnął wiele sukcesów. Doprowadził do ułożenia stosunków w Kościele i nawiązania łączności z biskupem Rzymu. Był to dowód na skierowanie zainteresowań Justyniana na Zachód. Podjął udaną próbę rewindykowania jedności Imperium Romanum, wysyłając przeciwko Ostrogotom w Italii i Wandalom w Afryce swych wodzów, Belizariusza i Narsesa. Sukcesy na Zachodzie trzeba było jednak okupić stratami na rzecz Persów oraz załamaniem się granicy na Dunaju. Wybuchały też zamieszki wewnątrz państwa, z których najgroźniejsze było powstanie Nika w 532 roku. Do wybitnych osiągnięć rządów Justyniana zalicza się Codex Justinianus (529) oraz inne części wchodzące w skład Corpus Iuris Civilis. W roku 529 zamknął Akademię w Atenach, zadając cios środowisku neoplatońskich filozofów. W 553 roku zwołał do Konstantynopola V sobór powszechny. Zbudował olśniewający kościół Hagia Sofia. Żoną Justyniana została (w 525 ?) Teodora, która natychmiast po przejęciu władzy podniósł do godności Augusty. Następstwo tronu po śmierci Justyniana w 565 roku przeszło na jego siostrzeńca Justyna II (565 – 578). Swą nieumiejętną polityką doprowadził on do strat terytorialnych w Azji oraz osłabienia państwa. W roku 574 Justyn niezdolny już do sprawowania władzy, adoptował Tyberiusza-Konstantyna, komesa pochodzącego z Tracji. Jeszcze w tym samym roku zalegalizował jego współwładzę, nadając mu tytuł cezara. Tyberiusz-Konstantyn sprawował rządy do 582 roku.